بومی‌سازی فناوری نانوسنتز دارویی با میکروفلوئیدیک؛ از تولید واکسن‌های mRNA تا صادرات دستگاه دانش‌بنیان

به گزارش سیتنا،این شرکت دانش‌بنیان فعالیت خود را از سال ۱۳۹۹ با تمرکز بر طراحی و ساخت دستگاه‌های مورد نیاز برای سنتز نانوحامل‌های دارویی مبتنی بر فناوری میکروفلوئیدیک آغاز کرده و برای نخستین بار در کشور، موفق به تولید دو دستگاه تخصصی جهت ساخت نانوحامل‌های لیپیدی و پلیمری در مقیاس آزمایشگاهی و صنعتی شده است.

نخستین محصول این شرکت، دستگاه نانوسنتز آزمایشگاهی با نام تجاری INSIGHT® است که امکان تولید نانوذرات دارویی با ابعاد کمتر از ۱۰۰ نانومتر، توزیع اندازه یکنواخت و درصد بالای محصورسازی دارو را در حجم کمتر از ۴۰ میلی‌لیتر فراهم می‌کند. این دستگاه به‌طور ویژه در فرآیند تحقیق و توسعه داروهای نوین و انجام تست‌های سلولی و حیوانی کاربرد دارد. فرمولاسیون‌های نهایی نیز می‌توانند با حفظ کیفیت، توسط دستگاه نانوسنتز صنعتی INSPIRE® در مقیاس بالاتر تولید شوند.

تیم این شرکت متشکل از متخصصان و مشاوران حوزه داروسازی و فناوری نانو است که با بهره‌گیری از ابزارهای پیشرفته، فرآیند طراحی، ساخت و ارزیابی عملکرد دستگاه‌ها را بر عهده دارند.

محمدجواد جاوید، مدیر فروش این شرکت دانش‌بنیان، در گفت‌وگو با ایسنا، دستیابی به دانش فنی تولید نانوحامل‌های دارویی را یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این مجموعه عنوان کرد و گفت: هم‌زمان با همه‌گیری کرونا و نیاز جهانی به واکسن‌های پیشرفته، تمرکز اصلی شرکت بر کپسوله‌سازی واکسن‌های mRNA در نانوذرات لیپیدی (LNP) مشابه فناوری مورد استفاده در واکسن‌های فایزر و مدرنا قرار گرفت؛ فرآیندی که نیازمند دستگاه‌های بسیار دقیق مبتنی بر روش میکروفلوئیدیک است.

وی افزود: پس از طی مراحل تحقیق و توسعه و بومی‌سازی این فناوری پیچیده، نسخه نهایی دستگاه در دو مدل آزمایشگاهی با نام INSIGHT و صنعتی با نام INSPIRE طراحی و ساخته شد.

جاوید با اشاره به کاربرد این دستگاه‌ها در درمان بیماری‌های سخت‌درمان مانند سرطان توضیح داد: یکی از چالش‌های اصلی درمان، هدررفت دارو و آسیب به بافت‌های سالم است، اما نانوحامل‌های هوشمند تولیدشده با این دستگاه، دارو را به‌صورت هدفمند به بافت بیمار مانند تومور منتقل می‌کنند.

به گفته وی، این فناوری با کاهش دوز مصرفی دارو و جلوگیری از اتلاف آن، عوارض جانبی درمان را به حداقل می‌رساند. این روش در سطح جهانی به‌عنوان یکی از فناوری‌های لبه داروسازی شناخته می‌شود و در حالی که نمونه کانادایی آن قیمتی در حدود ۱۰۰ هزار دلار دارد، دستگاه تولید داخل با قیمت تقریبی ۷۰۰ میلیون تومان عرضه می‌شود.

مدیر فروش این شرکت، قیمت رقابتی، تجهیز دستگاه به سیستم هیتر برای تثبیت دما در فرآیندهای حساس فرمولاسیون و طراحی اختصاصی چیپ را از مزایای اصلی این محصول دانست و گفت: برخلاف نمونه‌های خارجی که چیپ‌های یک‌بارمصرف با هزینه بالا دارند، چیپ‌های طراحی‌شده داخلی قابلیت استفاده مجدد دارند و هزینه‌های عملیاتی را به‌طور قابل‌توجهی کاهش می‌دهند.

به گفته جاوید، این دستگاه تاکنون در ۱۸ مرکز دانشگاهی، تحقیقاتی و شرکت خصوصی مورد استفاده قرار گرفته و علاوه بر تأمین نیاز داخلی، یک دستگاه به کشور ونزوئلا صادر شده است. همچنین یک نمونه دیگر در کشور نیوزیلند در حال طی مراحل نهایی تست و ارزیابی برای ورود به بازار اقیانوسیه است.

دستگاه نانوسنتز چگونه کار می‌کند؟

دستگاه نانوسنتز INSIGHT یک ابزار میکروسیالی است که امکان تولید نانوحامل‌های لیپیدی و پلیمری حاوی دارو را به‌صورت تک‌مرحله‌ای و با تکرارپذیری بالا فراهم می‌کند. این دستگاه از طریق اختلاط کنترل‌شده محلول‌های لیپیدی و محلول‌های آبی حاوی اسیدهای نوکلئیک یا پروتئین‌های درمانی، نانوذرات دارویی با اثربخشی بالا تولید می‌کند.

کنترل دقیق خواص فیزیکی مواد، سرعت و کارایی بالا، سهولت کاربری، مقیاس‌پذیری، قابلیت تولید بیش از ۵۰ فرمولاسیون در روز و امکان سنتز نانوذرات در کمتر از یک دقیقه از جمله مزیت‌های این فناوری است. این دستگاه در بازه حجمی یک تا ۲۰ میلی‌لیتر فعالیت می‌کند و به‌گونه‌ای طراحی شده که خطاهای سیستماتیک و کاربری را به حداقل برساند.

انتهای پیام