عدم بازگشت پایدار IPv6 در ایران؛ چالش فنی یا سیاست‌گذاری شبکه؟

به گزارش سیتنا، IPv6 به‌عنوان نسخه جدید پروتکل اینترنت، با هدف رفع کمبود آدرس‌های IPv4 و بهبود کارایی شبکه طراحی شده و امروزه بخش قابل توجهی از ترافیک اینترنت جهان بر بستر آن منتقل می‌شود. با این حال، وضعیت این پروتکل در ایران همچنان ناپایدار و وابسته به شرایط مقطعی شبکه است.

در دوره‌های مختلف اختلال اینترنت در کشور، یکی از نشانه‌های قابل توجه، کاهش شدید یا حذف مسیرهای IPv6 از جداول مسیریابی جهانی (BGP) بوده است. این موضوع باعث شده سهم ترافیک IPv6 در ایران به‌طور ناگهانی کاهش یافته و کاربران عملاً امکان استفاده پایدار از این پروتکل را از دست بدهند.

برخلاف اختلال‌های فنی کوتاه‌مدت، بررسی‌ها نشان می‌دهد قطع یا محدودسازی IPv6 اغلب به‌صورت ساختاری و در سطح شبکه‌های بالادستی اتفاق افتاده است؛ به‌گونه‌ای که حتی پس از بازگشت نسبی اینترنت، IPv6 به وضعیت پیشین خود بازنگشته و IPv4 همچنان مسیر اصلی تبادل داده باقی مانده است.

کارشناسان حوزه شبکه، دلایل متعددی را برای این وضعیت مطرح می‌کنند. از جمله این دلایل می‌توان به ترجیح مدیریتی IPv4 به دلیل ابزارهای کنترلی، پیچیدگی‌های فنی پیاده‌سازی پایدار IPv6 و نبود سیاست مشخص و الزام‌آور برای توسعه آن در سطح اپراتورها اشاره کرد. 

در کنار این موارد، برخی معتقدند کنترل و مدیریت ترافیک در IPv6 نسبت به IPv4 چالش‌برانگیزتر است و همین مسئله باعث احتیاط در بازگرداندن کامل این پروتکل شده است.

در سطح کاربران نهایی نیز پیامدهای این وضعیت به‌صورت قطع اتصال برخی سرویس‌ها، ناپایداری ارتباط، یا غیرفعال شدن کامل IPv6 در شبکه‌های ثابت و همراه مشاهده می‌شود؛ موضوعی که به‌ویژه برای سرویس‌های جدید و مبتنی بر زیرساخت‌های مدرن اینترنت مشکل‌ساز است.

در مجموع، به نظر می‌رسد عدم اتصال مجدد پایدار IPv6 در ایران صرفاً یک مسأله فنی نیست، بلکه حاصل ترکیبی از چالش‌های زیرساختی، مدیریتی و سیاست‌گذاری شبکه است. تا زمانی که رویکرد مشخصی برای توسعه و نگهداری IPv6 اتخاذ نشود، این پروتکل در ایران همچنان نقش حاشیه‌ای خواهد داشت و فاصله شبکه کشور با استانداردهای روز اینترنت جهانی افزایش خواهد یافت.

انتهای پیام