ناسا طرح تازهای برای بازگرداندن نمونههای مریخ با هزینه کمتر آغاز کرد
ناسا در تلاش برای احیای برنامه پرهزینه بازگرداندن نمونههای مریخ، ابتکار تازهای را برای طراحی مسیر جایگزین این مأموریت آغاز کرده است؛ طرحی که علاوه بر بررسی امکان انتقال نمونههای جمعآوریشده توسط مریخنورد استقامت به زمین، میتواند راه را برای مأموریتهای انسانی به سیاره سرخ هموار کند.
به گزارش سیتنا، ناسا ابتکار جدیدی با عنوان «معماری بازیابی نمونههای مریخنورد استقامت» (PSRA) را برای بازنگری در برنامه بازگرداندن نمونههای مریخ (MSR) آغاز کرده است. هدف این طرح، تدوین راهبردی تازه برای جمعآوری نمونههایی است که مریخنورد استقامت از سطح سیاره سرخ برداشت کرده و بازگرداندن آنها به زمین است.
این ابتکار ۹ نوامبر از سوی تیفانی مورگان، مدیر برنامه اکتشاف مریخ ناسا، در نشست مجازی گروه تحلیل برنامه اکتشاف مریخ (MEPAG) اعلام شد.
بر اساس برنامه اعلامشده، گروه راهبردی PSRA از ژانویه ۲۰۲۷ فعالیت خود را آغاز میکند و قرار است گزارش نهایی آن در زمستان ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۸ منتشر شود.
این گروه چهار مأموریت اصلی بر عهده خواهد داشت: ارائه توصیههای بیطرفانه درباره نحوه بازیابی و انتقال نمونهها به زمین، ارزیابی الزامات مأموریت پیشنهادی، بررسی تجربهها و درسهای بهدستآمده از برنامههای قبلی و ارزیابی قابلیتها و گزینههای موجود برای اجرای مأموریت.
هزینه ۱۱ میلیارد دلاری، ناسا را به بازنگری واداشت
برنامه بازگرداندن نمونههای مریخ سالهاست با چالشهای فنی و مالی روبهرو است. برآوردهای مستقل در سالهای گذشته نشان دادند که اجرای طرح اولیه ممکن است حدود ۱۱ میلیارد دلار هزینه داشته باشد و بازگشت نمونهها به زمین تا سال ۲۰۴۰ به طول بینجامد.
ناسا این برآورد را از نظر هزینه و زمانبندی غیرقابل قبول دانست. با این حال، ارزیابیهای بعدی نشان دادند که میتوان با استفاده از معماری سادهتر و فضاپیمایی کمهزینهتر، نمونهها را با بودجهای حدود ۸ میلیارد دلار و در اوایل سال ۲۰۳۵ به زمین بازگرداند.
اکنون ابتکار PSRA قرار است گزینههای موجود را دوباره بررسی کند؛ هرچند هنوز مشخص نیست این ارزیابی چه راهکاری برای کاهش هزینهها و رفع چالشهای فنی مأموریت ارائه خواهد داد.
چرا بازگرداندن نمونههای مریخ اهمیت دارد؟
مریخنورد استقامت ناسا از زمان فرود در دهانه جیزرو در فوریه ۲۰۲۱، مشغول بررسی سطح مریخ و جمعآوری نمونههای سنگ و خاک این سیاره است. این مریخنورد نمونههای منتخب را در محفظههای مخصوص مهروموم کرده و بخشی از آنها را در نقاط مختلف سطح مریخ قرار داده است.
دانشمندان امیدوارند بررسی این نمونهها در آزمایشگاههای مجهز زمینی، اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخ زمینشناسی مریخ و احتمال وجود حیات در گذشته این سیاره فراهم کند؛ بررسیهایی که انجام آنها با تجهیزات مستقر در مریخ امکانپذیر نیست.
ناسا و آژانس فضایی اروپا سالها برای اجرای مأموریتی مشترک با هدف انتقال این نمونهها به زمین برنامهریزی کردهاند. در عین حال، پیشرفت چین در برنامه بازگرداندن نمونههای مریخ نیز بر ضرورت تعیین تکلیف سریعتر این مأموریت افزوده است.
چرا باید نمونههای مریخ پیش از سفر انسان به زمین منتقل شوند؟
بازگرداندن نمونههای مریخ تنها به اهداف علمی محدود نمیشود و میتواند نقش مهمی در ایمنی مأموریتهای انسانی آینده داشته باشد.
بروس یاکوسکی، از دانشگاه کلرادو بولدر، در نشست گروه تحلیل برنامه اکتشاف مریخ بر ضرورت برنامهریزی یکپارچه برای مأموریتهای انسانی تأکید کرد و به نتایج کارگاهی اشاره کرد که با مشارکت سازمان غیرانتفاعی اکسپلور مارس در ماه مه برگزار شده بود.
به گفته او، پیش از اعزام فضانوردان باید خطرهای احتمالی ناشی از مواد موجود در خاک مریخ و تأثیر آنها بر سلامت انسان و تجهیزات بررسی شود.
از جمله این خطرها میتوان به ترکیبات شیمیایی مانند پرکلراتها و کلرومتانها اشاره کرد که ممکن است برای فضانوردان سمی باشند. همچنین ذرات ریز غبار مریخ میتوانند مشکلات تنفسی ایجاد کنند و موجب فرسایش تجهیزات و لباسهای فضایی شوند.
یاکوسکی هفت دلیل اصلی برای بازگرداندن نمونهها پیش از آغاز مأموریتهای انسانی مطرح کرد:
شناسایی مواد خطرناک:بررسی ترکیبات شیمیایی موجود در خاک مریخ، از جمله پرکلراتها و کلرومتانها، و شناسایی مواد بالقوه خطرناک ناشناخته.
بررسی غبار مریخ:شناخت ویژگیهای ذرات ریز غبار و ارزیابی خطرهای احتمالی آنها برای دستگاه تنفسی فضانوردان.
طراحی لباسهای فضایی مقاومتر: بررسی تأثیر غبار و سنگهای مریخ بر فرسایش تجهیزات و استفاده از نتایج برای طراحی لباسهای فضایی مناسب.
جستوجوی نشانههای حیات: بررسی احتمال وجود حیات در مریخ و ارزیابی خطر تعامل احتمالی آن با موجودات زنده زمینی.
افزایش بهرهوری مأموریتهای انسانی:فراهم کردن اطلاعات اولیه درباره محیط مریخ تا فضانوردان بتوانند با شناخت بیشتری فعالیتهای علمی خود را انجام دهند.
آزمایش فناوری سفر رفتوبرگشت:** اثبات امکان اجرای یک مأموریت رباتیک کامل شامل سفر به مریخ، فرود روی سطح و برخاستن دوباره برای بازگشت به زمین.
آزمایش پروتکلهای حفاظت سیارهای: ارزیابی روشهای جلوگیری از انتقال آلودگی میان زمین و مریخ و استفاده از تجربههای بهدستآمده برای برنامهریزی مأموریتهای انسانی.
چین برای بازگرداندن نمونههای مریخ در سال ۲۰۳۱ آماده میشود
در حالی که ناسا همچنان در حال بازنگری برنامه خود است، چین نیز مأموریت بازگرداندن نمونههای مریخ با عنوان «تیانون-۳» را دنبال میکند.
بر اساس برنامه اعلامشده از سوی اداره ملی فضایی چین، این مأموریت از پنج بخش اصلی شامل فرودگر، صعودکننده، کپسول خدماتی، مدارگرد و ماژول ورود مجدد به جو زمین تشکیل خواهد شد.
قرار است تیانون-۳ حدود سال ۲۰۲۸ با استفاده از دو موشک سنگین لانگ مارچ-۵ از پایگاه فضایی ونچانگ در استان هاینان پرتاب شود. هدف این مأموریت، جمعآوری و انتقال حدود ۵۰۰ گرم نمونه از سطح مریخ به زمین تا سال ۲۰۳۱ است.
در صورت تحقق این برنامه، چین میتواند نمونههای مریخ را حدود چهار سال زودتر از خوشبینانهترین زمانبندی پیشبینیشده برای برنامه ناسا به زمین منتقل کند؛ موضوعی که رقابت فضایی دو کشور در اکتشاف مریخ را وارد مرحله تازهای خواهد کرد.
انتهای پیام
افزودن دیدگاه جدید