تقویت سکوهای داخلی به معنای قطع اینترنت جهانی نیست

به گزارش سیتنا، برنامه «میز اقتصاد» با حضور دکتر صادق خانی علی‌اکبری (کارشناس فناوری اطلاعات) و ارتباط تلفنی با نمایندگان مجلس و اتاق بازرگانی، به بررسی چالش‌های کسب‌وکار‌های دیجیتال در شرایط بحرانی پرداخت.

 

صادق خانی علی‌اکبری با اشاره به وضعیت شبکه ملی اطلاعات گفت: در دولت شهید رئیسی، استقرار این شبکه به پیشرفت ۵۸ درصدی رسید، اما متاسفانه این اواخر شاهد نوعی استراتژی سکوت در وزارت ارتباطات و مرکز ملی فضای مجازی هستیم.

در این گفت‌و‌گو، علی‌اکبری در پاسخ به چرایی آسیب کسب‌وکار‌ها در زمان محدودیت‌های امنیتی، تصریح کرد: امروز جغرافیای قدرت از مرز‌های خاکی به تار‌های فیبر نوری، کد‌های برنامه‌نویسی و قدرت پردازش دیتا منتقل شده است؛ بنابراین نمی‌توان مرز مشخصی بین اقتصاد، سیاست و امنیت در فضای مجازی قائل شد.

 

این کارشناس فناوری اطلاعات با نقد تکیه بر بستر‌های خارجی خاطرنشان کرد: کسانی که خرده‌فروشی خود را صرفاً بر سکوهایی مانند اینستاگرام بنا کرده‌اند، باید بدانند که خانه‌شان را روی گسل ساخته‌اند.
وی افزود: هدف‌گذاری ۱۵ درصدی رشد اقتصاد دیجیتال در برنامه هفتم توسعه، نگاهی حداقلی است و دولت باید با کنار گذاشتن تصدی‌گری، فضا را برای ارزش‌گذاری دیتای ایرانی در بازار‌های جهانی باز کند.

بخش دوم گفت‌و‌گو در برنامه میز اقتصاد، به چالش تقابل امنیت ملی و امنیت کسب‌وکار‌ها اختصاص داشت. کارشناسان در این بخش به بررسی دلایل اختلال در سرویس‌های داخلی و لزوم معماری تاب‌آور پرداختند.

حمید بهنگار، رئیس انجمن فناوری اطلاعات اتاق بازرگانی تهران، با برشمردن گروه‌های آسیب‌دیده گفت: آزادکارها، شرکت‌های نرم‌افزاری، استارت‌آپ‌های پلتفرم‌محور و فعالان حوزه هوش مصنوعی بیشترین خسارت را دیده‌اند.
وی با انتقاد از وضعیت فنی زیرساخت‌ها افزود: در زمان بحران، سرویس‌های ابری و API‌ها با اختلال جدی مواجه شدند؛ چرا که تست سنگین زیرساخت‌ها باید پیش از وقوع بحران انجام می‌شد، نه در زمانی که میلیون‌ها کاربر به طور ناگهانی به پلتفرم‌های داخلی هجوم می‌آورند.

 

در پایان این گفت‌و‌گو، بهنگار بر لزوم تغییر نگاه به شبکه ملی اطلاعات تأکید کرد و گفت: ایجاد زیرساخت بومی قدرتمند به معنای قطع اینترنت جهانی نیست. ما نیازمند معماری تاب‌آور هستیم که در آن تنوع مسیر‌های ارتباطی و حفظ اتصال‌های بین‌المللی در کنار حمایت از سکوهای داخلی دیده شود. 
وی هشدار داد که بدون دسترسی آزاد و پایدار به اینترنت، شاخص رقابت‌پذیری کشور در منطقه آسیب دیده و تحقق سهم اقتصاد دیجیتال از تولید ناخالص داخلی (GDP) غیرممکن خواهد بود.

در ادامه بررسی وضعیت اقتصاد دیجیتال، موضوع نظارت بر دستگاه‌های حاکمیتی و تفکیک کسب‌وکار‌های وابسته به اینترنت جهانی از کسب‌وکار‌های داخلی مورد بحث قرار گرفت.

مصطفی طاهری، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس، در پاسخ به آمار‌های ضدونقیض اظهار داشت: طبق اسناد بالادستی، بخش بزرگی از تکالیف زیرساختی بر عهده وزارت ارتباطات است، اما ارزیابی‌های اجمالی نشان می‌دهد همچنان حدود ۴۰ درصد از کار‌های زمین‌مانده در شبکه ملی اطلاعات وجود دارد.

وی تأکید کرد که مجلس، مرکز ملی فضای مجازی را مسئول بی‌طرف برای اعلام دقیق این پیشرفت‌ها می‌داند.

 

طاهری با دسته‌بندی مشکلات کسب‌وکار‌ها خاطرنشان کرد: برخلاف تصور عمومی، ۸۰ درصد از اقتصاد دیجیتال ما وابستگی ذاتی به خارج از کشور ندارد؛ یعنی مشتری و بازار آنها کاملاً داخلی است.
وی افزود که با رفع مشکلات شبکه‌های داخلی، می‌توان امنیت این بخش بزرگ از بازار را تضمین کرد.

 

در پایان، خانی علی‌اکبری با اشاره به استقبال مردم از سکو‌های داخلی در شرایط جنگی، تأکید کرد که تاب‌آوری اجتماعی در این حوزه افزایش یافته و برخلاف سکوهای خارجی، کسانی که کسب‌وکار خود را بر بستر‌های داخلی بنا کرده بودند، در بحران‌های اخیر دچار خسارت نشدند.

انتهای پیام