افزایش ۶۰ درصدی تعداد کاربران پیام رسان بله بعد از قطعی اینترنت

گروه داده‌کاوی ایرنا همزمان با این اتفاقات و قطعی اینترنت ملی و فعال‌شدن نت داخلی، به بررسی هفتگی بله و واکاوی کانال‌های آن در یک هفته اخیر یعنی پرداخته است و عملکرد کمی و کیفی این پیام‌رسان داخلی فعال و پراستفاده در این بازه زمانی را مورد تجزیه و تحلیل قرار داده است:

۱. بررسی تعداد محتوا، کاربر و روند تولید محتوا

در بازه زمانی یک هفته‌ای، ۱۵۰ هزار محتوا از سوی ۹ هزار کاربر در بله منتشر شده است. کمترین انتشار محتوا در روز ۲۱ دی‌ماه با ۵۱۲ بوده و بیشترین محتوا، ۲۷ دی ‌ماه با ۲۷ هزار و ۷۹۱ پست در کانال‌های بله منتشر شده است. دلیل این حجم حداقلی و حداکثری کندی سرعت نت در روزهای اولیه و رفع شدن مشکل نت داخلی و اعتماد یا کوچ اجباری کاربران به استفاده از این بستر به عنوان جایگزین بسترهای خارجی همچون تلگرام و واتساپ مربوط بوده است.

لازم به ذکر است که این تعداد محتوا به طور خاص به پست‌های کانال‌های بله مرتبط بوده و فعالیت شخصی کاربران در گروه‌ها مدنظر قرار نگرفته است. در ضمن، در روزهای ابتدایی فعال شدن بله، امکان فعالیت در کانال‌های بله نیز با کسب مجوز صورت گرفته و تنها برخی کانال‌های بله امکان فعالیت و انتشار محتوا داشتند.

۲. بررسی ابر کلمات و کاربران موثر و فعال

هر چند استفاده از هشتگ در شبکه‌های اجتماعی چون توئیتر مرسوم و رایج است، اما برای توجه و تمرکز بیشتر کاربران، در پیام‌رسان‌ها نیز هشتگ مورد بهره‌برداری گردانندگان گروه‌ها و کانال‌ها قرار می‌گیرد.در کانال‌های مورد بررسی، هشتگ‌های نشان داده شده در گراف زیر پر استفاده‌تر و پرتکرارتر بوده است:

همچنان که از اندازه کلمات مشخص است، هشتگ اخبار تهران بیشترین تکرار را در میان هشتگ‌ها داشته که به طور مشخص به پیگیری اخبار از سوی کاربران این بستر اشاره دارد و بیانگر این مهم است که بله، مرجعی برای دریافت اخبار در زمان قطعی نت بین ‌المللی بوده است.

مبعث دیگر هشتگ پرتکرار این هفته بوده که همزمان با عید مبعث در تاریخ شنبه ۲۷ دی ‌ماه برجسته شده و حضور و توجه کانال‌های فعال به این عید مذهبی را در این پیام‌رسان بیان می‌کند.

فتنه آمریکایی سیاسی‌ترین هشتگ پراستفاده کاربران بوده که در پی اظهارات رهبر انقلاب در روز مبعث در میان کانال‌های بله پرکاربرد بوده است.

دیگر هشتگ‌های برجسته این گراف به سرگرمی و موضوعات روزمره اشاره دارد که می‌توان به ریلز، استوری، وضعیت و برنامه‌های صدا و سیما از جمله شبکه سه و صبح نو اشاره کرد.

فعال‌ترین کانال‌های بله در یک هفته قطعی نت بین‌المللی به ترتیب کانال‌های اخبارفوری، آخرین خبر، خبرفوری، فرهیختگان آنلاین، خبرنیوز، مهرنیوز، آنانیوز، نورنیوز، snn و همشهری نیوز بودند که از ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ محتوا در هفته تولید کردند. قرار گرفتن رسانه‌های خبری در این لیست به طور مشخص به اهمیت خبر رسانی در این بستر و این بازه زمانی اشاره دارد. از سوی دیگر، جریان ‌شناسی این رسانه‌ها از نزدیکی کانال‌های فعال در بله در این هفته به جریانات اصولگرا، انقلابی و ارزشی حکایت دارد.

تحلیل واکنش کاربران در میان کانال‌های بله ترتیب و توالی جالب دیگری را در برداشته است. این شاخص که از روی واکنش کاربران به محتوای پست‌های کانال‌ها استخراج می‌شود، نشان می‌دهد که اخبار فوری، کرمان نیوز، اخبار خراسان جنوبی، اخبار هرمزگان، اخبار فارس، اخبار گلستان، اخبار خوزستان، اخبار آذربایجان غربی، اخبار مازندران و اخبار زنجان به ترتیب پرواکنش‌ترین کانال‌هایی بودند که در این مدت در بله، ایموجی‌های بیشتری از کاربران خود دریافت کردند و جالب آن که اغلب از کانال‌های استانی و نه کانال‌های رسانه‌ای معروف در کشور بوده‌اند.

تحلیل نهایی

۱. رشد ۵۰ برابری محتوا در یک هفته در بله نشان می‌دهد که کاربران درکوچی اجباری به سمت دریافت اخبار از سوی بسترهای داخلی رفتند و در شرایطی که در روزهای پیش از قطعی اینترنت بین‌المللی، تلگرام منبع نشر و بازنشر خبر بوده، در اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ کانال‌های داخلی همچون بله، تاحدی توانستند این خلا را جبران کنند. هرچند ابر کلمات نشان می‌دهد نوعا یک طیف وارد فضای اطلاع‌رسانی شده و طیف‌های دیگر کمتر وارد این فضا شده اند.

۲. بررسی هشتگ‌های پرتکرار و تحلیل کاربران موثر و فعال در کانال‌های بله در بازه ۲۱ تا ۲۸ دی نشان می‌دهد که عمده استفاده کاربران از این پیام رسان به دریافت خبر مربوط بوده و هشتگ‌هایی چون اخبارتهران و کانال‌های خبری استانی و رسانه‌هایی چون مهر، فرهیختگان و آنا حکایت از این دارد که مجاری خبری در زمان قطعی نت، منابع رسمی بودند که می‌بایست قبل از انتشار خبر احزار هویت و مجوز بگیرند و انتشار خبر به هر نحو و از هر منبعی میسر نبوده است. جای خالی رسانه‌های اصلاح‌طلب و میانه‌رو در این میان قابل توجه است.

انتهای پیام