کدخبر :335310 275 79299
28 فروردین 1405 - 09:06

بزرگراهِ بن‌بست؛ چرا جایگزین‌های بومی نتوانستند مرهمی بر زخم قطعی اینترنت شوند؟

در حالی که برخی مسوولان، تداوم محدودیت‌های اینترنتی را با تکیه بر «توانمندی‌های بومی» توجیه می‌کنند، بررسی‌های تخصصی نشان می‌دهد که میانِ ویترینِ ادعاها و واقعیتِ فنی پلتفرم‌های داخلی، گسستی عمیق وجود دارد. از جویشگرهایی که در گذشته جامانده‌اند تا مدل‌های هوش مصنوعی که صرفاً یک تقلیدِ ناموفق هستند؛ گزارش پیش‌رو به این پرسش پاسخ می‌دهد که چرا اصرار بر ادامه این شیوه، نه تنها نیاز جامعه را برطرف نکرده، بلکه صنعت آی‌سی‌تی و سرمایه اجتماعی را به بن‌بست کشانده است.

متن خبر

به گزارش خبرنگار سیتنا، بررسی‌های میدانی و گفتگو با کارشناسان ارشد حوزه فناوری نشان می‌دهد که یکی از اصلی‌ترین بهانه‌های مسوولان مخالف بازگشایی اینترنت جهانی، برای تداوم محدودیت‌های اینترنتی، ادعای وجود «جایگزین‌های مشابه ایرانی» است. آن‌ها معتقدند وقتی می‌توان نیازهای جستجو، ارتباط و حتی هوش مصنوعی را در داخل تامین کرد، دلیلی برای بازگشت به اینترنت بین‌الملل وجود ندارد. اما واقعیتِ کفِ بازار و تجربه کاربران، فرسنگ‌ها با این ادعاهای انتزاعی فاصله دارد.

در ادامه، سه شکاف بزرگ میان «ادعا» و «واقعیت» را بررسی می‌کنیم:

۱. از «جستجو» تا «یافتن»؛ شکاف عمیق داده‌ها

برخی مسوولان، مردم را به جویشگرهایی حواله می‌دهند که ادعا می‌کنند دسترسی به تمام محتوا را فراهم کرده‌اند، اما واقعیت این است که این ابزارها عمدتاً بر پایه داده‌های قدیمی (Learning Data) کار می‌کنند و یا در بهترین حالت، ویترینی از نتایجِ محدود شده هستند. برای یک پژوهشگر، دانشجو یا فعال اقتصادی، «جستجو» به معنای دسترسی به آخرین یافته‌های لحظه‌ای جهان است، نه محتوایی که از فیلترهای سلیقه‌ای عبور کرده یا تاریخ انقضای آن گذشته است.

۲. هوش مصنوعی؛ تقلید به جای تولید

در حالی که جهان در میانه یک انقلاب تکنولوژیک است، جایگزین‌های داخلی هوش مصنوعی که با تبلیغات فراوان معرفی می‌شوند، در تست‌های تخصصی کارشناسان با شکست مواجه شده‌اند. بسیاری از این مدل‌ها صرفاً یک «رابط کاربری» (Wrapper) هستند که به مدل‌های قدیمی خارجی متصل‌اند و حتی در پاسخ به سوالات ساده‌ای مثل «تاریخ امروز»، داده‌های دو یا سه سال پیش را ارائه می‌دهند. ادعای جایگزینی هوش مصنوعی بومی با ابزارهای تراز اول جهانی، بیشتر به یک شوخی تلخ شبیه است تا یک راهکار فناورانه.

۳. پلتفرم‌های ارتباطی؛ میزبانی که ظرفیت مهمان ندارد

توصیه همیشگی به کسب‌وکارها، کوچ به پلتفرم‌های داخلی است، اما تجربه دوره اخیر نشان داد که این زیرساخت‌ها حتی توان تحمل ترافیک فعلی را هم ندارند و با کوچکترین فشارِ ترافیکی، دچار اختلال و کندی می‌شوند. از سوی دیگر، منطقِ «ارتباط» ایجاب می‌کند که شما در جایی حضور داشته باشید که «مشتری» و «مخاطب» حضور دارد. نمی‌توان با قطع دسترسی به بازارهای جهانی و محدود کردن مردم در یک دایره بسته، انتظار رشد اقتصادی و شکوفایی کسب‌وکارهای خرد را داشت.

اصرار بر جایگزینی اجباری، نه تنها باعث رشد پلتفرم‌های داخلی نشده، بلکه باعث تعمیق شکاف اجتماعی و نارضایتی عمومی شده است. اینترنت بین‌الملل برای زندگی امروز یک «لوکس» یا «امتیاز» نیست، بلکه زیرساخت حیاتیِ زیستِ مدرن است. جایگزین‌های داخلی می‌توانند در کنار اینترنت جهانی رشد کنند، اما هرگز نمی‌توانند «جایگزین» پیوندِ حیاتیِ یک ملت با دانش و اقتصادِ جهانی باشند.

انتهای پیام

گزارش از سارا استوار

79301
نظرات خود را با ما درمیان بگذارید

دیدگاه‌ها

اخبار خیلی مهم
شما فرض کن آپارات به قدری خوب باشه که از همه لحاظ از یوتیوب بهتر باشه.
ولی آرشیو ویدیو های آموزشی و غیره که از ۱۰ سال پیش روزانه داخل یوتیوب آپلود شدن چطور ؟ اونارو هم داره؟
نیما
حالم دیگه از هر چیزی که صفت ملی بهش چسبیده بهم میخوره. خودروی ملی تولید ملی الانم اینترنت ملی!!! همشونم یکی از یکی بیخودتر و آشغال‌تر. الانم مثلا دارن رفع محدودیت میکنن
بدون نام
درستش اینه هم تولید داخلی داشته باشیم و ابزار مفید خارجی در دسترسمون باشه. اینکه به اسم حمایت از تولید داخل مردم رو گروگان بگیریم تا آزمون و خطا و ارتقای این تولید داخلی توسط مردم انجام بشه اما از ما بهترون اینترنت سفید داشته باشند این حس تبعیض مارو از اون تولید داخلی هم بیزار می کنه.
یوتبوب رو میبندن تا مردم از آپارات استفاده کنن
واتس اب و تلگرام رو میبندن تا مردم ایتا و بله ووو استفاده کنن
مانع واردات خودرو میشن تا مردم خودروی داخلی بخرن

اما وقتی این روش رو فایده هزینه کنی، هزینه ای که بجا می‌ذاره خیلی بیشتر از فایده ایه‌ که ازش توقع می‌ره.
چون هزینه هایی مثل حس تبعیض و حس بی عدالتی و حس به‌گروگان گرفته شدن که در دراز مدت منجر به از دست رفتن بدنه اجتماعی میشه رو هیچ جا محاسبه نمیکنن.
خلاصه اینکه ما اینترنت آزاد می‌خواییم و این حق ماست لطفا مارو اذیت نکنید. حداقل برای تصمیم‌گیری هاتون از تمام‌ متخصصان فنی و مهندسی و علوم اجتماعی و روانشناسی و حوزه های بین الملل استفاده کنید تا خروجی این تصمیمات زجر کشیدن مردم و فریادهای بی جواب مردم نباشه.

چقدر حرف می‌زنیم و می‌دونیم فایده ای ندارد خدایا 😭
علی بدون اینترنت فامیلیمه
اینترنت رو وصل کنید
آیلین
میشه لطفا کسی که اطلاع دقیق داره بگه که این وضع کی درست میشه یا اینکه اصلا قرار نیست درست بشه ؟ خسته شدم واقعا اگه کسی چیزی میدونه خواهشا جواب بده
اینترنت بین المللی همه چیزه ، اینترنت ملی هیچ چیز
فقط خدا می‌دونه
افسانه جومونگ (برادر زاده سوسانو)
چون دوتا موزیک ویدئو خارجی فرستادم برا یکی روبیکا منو ساسبند کرد، به همین مسخره بودن ، اعتماد وجود ندارد ، دارن راه رو غلط میرن
بی نت
بیشتر سکوهای بومی چندین سال عملا بودجه نامحدود داشتن. ولی همچنان یه سکویی مثل ایتا میاد بیانیه میده که فایلای بالای 50 مگ رو باید پاک کنه، یا ثبت نام رو کلا میبنده. یا بله چند وقت یه بار یک تبلیغی رو عینا شبیه پیام با اعلان ارسال میکنه. از قطع شدنشون هم زیاد گفته شده. این‌ها رو در هیچ پلتفرم بین‌المللی ندیدیم. در موارد غیر از پیام رسان هم اختلال کم نبوده. چندین نمونه تجربه شخصی:

-مخزن repository داخلی برای debian توسط سازمان فناوری اطلاعات و اسیاتک ارائه داده شده که حین دریافت ارور 404 یا 500 میدن.

-در ابر اروان زمانی که یکی از دیتاسنترها برق نداشت، در سرویسی که مثلا ابری باید باشه و سرویس‌دهی بره روی یک دیتاسنتر دیگه، سرویسایی که اونجا بودن کامل قطع شدن.

-هوش مصنوعی برتینا ثبت نام نداره و جستجوش تقریبا نصف مواقع نتیجه‌ای نمیاره، ذره بین هم که تکلیفش مشخصه.

-در مسیریاب‌های نشان و بلد پنج دقیقه زمان میبره تا موقعیت اولیه رو پیدا کنن. هدایت به مسیرهای ورود ممنوع یا رد شدن از وسط مجتمع مسکونی هم گذشت میکنیم.

-سرویس ذخیره سازی همراه اول (ابر همراهی) بی سروصدا حدود یک ماه از صحنه روزگار حذف شده بود، بعدا گفتن بخاطر ملاحظات امنیتی بوده الان رفع شد.

-ایمیل‌های چاپار و سازمان فناوری از سایتای ایرانی هم تقریبا 50% مواقع ایمیل نمیگیرن.

در چه زمینه‌ای چه پلتفرمی با استانداردای بین‌المللی سرویس‌دهی کرده که بتونیم با اطمینان کوچ کنیم؟ الان از بنز به پراید نرفتیم، از بنز به فرغونی که میگن چرخش اختلال فنی داره رفتیم.
آرتا بابایی
من دیروز از بازار چت جی پی تی دانلود کردم..تاحالا استفاده نکرده بودم فقط از بچه ها می‌شنیدم در موردش
واسش نوشتم در مورد رزیدنت ایول ۹ توضیح بده داستانشو ...واسم نوشت 😅

مگه رزیدنت ۹ اومده..کپکام که خبری در موردش نزده ..قراره چند ماه دیگه ریلیز بشه😅
Amirkabir
بله،دوماهی هست اومده
نیما
عزیزم خوابی؟ کرک شد رو PC من دارم بازی می‌کنم.
ماهی مرده
چرا کامل وصل نمیکنن؟! خسته شدیم
جبار جباری
هنوز هم میگم الان وقت وصل شدن اینترنت نبود اگر آمریکا و اسراییل بازم حمله کنن چی
ایرانی
حرف بی منطق نزن اگر...
اگه الان زلزله بیاد چی.. اگه صاعقه بزنه بهم چی... اگه اگه...

فعلا که تو صلحیم پس اینترنت باید وصل باشه حتی توی جنگ هم باید وصل باشه ولی یسری به بهونه "امنیت" میان اینترنت به این مهمی رو قطع میکنن از بیخ، یه سری هم سودجو که کلا دنبال قطعی همه چیز هستن
جبار جباری
اینا همش مغلطست تا وقتی سایه جنگ از کشور دور نشه اینترنت باید قطع بمونه حتی اگه شده 1 سال هیچ اشکالی هم نداره در مواقع بحرانی این شرایط رو باید درک و تحمل کرد
شما بیخود میگی اشکال نداره اشکال داره مردم از کجا بیارن بخورن تو حقوقت ثابته میاد تو کارتت خیلیا مثل تو نیستن وقتی اطلاعات نداری حرف بی منطق نزن باشه؟ قطعی اینترنت هیچ دردی دوا نمیکنه روز دوم حملات سایبری شدید صورت گرفت الانم خیلیا با ویپینای گرون وصلن میشه تورو خدا قبل حرف زدن فکر کنی؟ از طرف بقیه هم تصمیم نگیری
بینام
شکر نخور شما لطفا مرسی
در جستجوی نت
یعنی تو این چهل روز که اینترنت قطع بود حمله نکردند؟؟؟؟
گروگان ایرانی
😄 حالا هی ما بگیم. اگه حالیشون شد . اینا نبفهمن هاااااا
زی زی
نگران نباش هنوز هم وصل «نشده»!
فاطمه
این همه بودجه ای که خرج امنیت سایبری میشه باید الان جواب بده، هزینه این بی کفایتی هم ما باید بدیم، شما براتون همون ایتا و روبیکا و سایت هلی داخلی کافی هست و سطح سوادت همون قدره پس ساکت باش
Fear class
خواهشاً سریع تر این مشکل و برطرف کنند و گوگل و تمامی برنامه های مرتبط گوگل فعال کنند مثل Gmail و Google Play و مرورگر Google تا هم سیستم های گوشیهایمون رو بروزرسانی کنیم و بتونیم تحقیق یا موضوعاتی رو سرچ کنیم وگرنه حالا که این کارشون قطع اینترنت بین المللی کشور برای عموم مردم کشور تمامی ندارد و ترویج به خریدن سیم کارت سفید می‌کند ما هم سیم کارت سفید تهیه میکنیم به نحوی تا لذت ببرند
شیخ زکزاکی
چرا مسولین اصرار دارن همه جیزو خودمون تولید کنن. مرورگر ذره بین و گردو در مقابل موتور قدرتمند گوگل مثل مورچه کور و لنگ در مقابل یک گودزیلا هست.
اینترنت آزاد حق شهروندی همه
هنوز فیلترشکن ها وصل نمیشه. گوگل خالی چه فایده ای داره؟ 90 میلیون ایرانی اینترنت آزاد میخواد. بدون تبعیض
غلام حیدری
کی اینترنت وصل میشه به خدا که داریم نابود میشیم کل زندگیمون اینترنت بود کسب کارم اینترنت بود تنها من نیستم میلیون ها ایرانی کسب کارشون اینترنت بود سریع اینترنت رو وصل کنید مسولین صدای مردم بشنوید اینترنت وصل کنید خونه من در جنگ نابود شد کسب کارمم نابود شد شما مسولین که پاسخگویی ضرر مردم بیچاره نیستین حداقل اینترنت رو وصل کنید
رونالد جی مسی
مشاهده نمودید،چطور سرتان کلاه رفت،اینترنت باز نخواهد شد،صرفن یک وایت لیست ساده که گوگلش عملن کاری نمیشه کرد!فراموش نکنید امیدواری علکی بدتر از نامیدیه!منطقی فکر کنید،درضمن بنده کانفیگ فروش نیستم،اینترنت سال پیش به خاطره پیوست،درود بر شما ممنون از توجهتان!
Real Madrid
جناب اشتباه مبکنید.

دفعع پیش هم‌ همین طوری شده بود، اول گوگل باز شده بود در حد سرچ ولی بعدش دسترسی ها بیشتر شد و همه وصل شدیم. امکان نداره اینترنت همیشه قطع بمونه همین الانشم کلی زیان ببار اورده.

سیتنا میشه خبرای جدید بزارین از اینترنت به کجا رسید؟ خیلی ممنون
بی نام
شکر نخور ممنون
بردیا
دوستان بسته پر حجم فعلا نخرین لطفا گول نخورین.اپراتورهای بی شرف هم قیمت هر گیگ رو تقریبا دو برابر کردن از قبل جنگ و تو طول جنگ هم تا تونستند دزدی کردند.قبل جنگ بسته ۸۰ گیگ دو ۷۰ روز تموم میکردم با روزی ۴ ۵ ساعت یوتیوب کیفیت 720p و ۳ ۴ ساعت بازی آنلاین. الان تو ۴۰ روز جنگ با اینکه فقط خبر متنی باز کردم و اینترنت داخلی بود حروم لقمه ها ۸۰ گیگ ازم کم کردن!!!
Zahra
نت کی وصل میشه پس پوکیدیم بخدا هیچ خبری نیست چرا
Solitude
موافقم
ن.ض
چون که اینترنت فقط فرستادن فایل و مدیا و فیلم دیدن نیست بگذریم که ایرانت داخلی برای همینا هم جواب نمیده دیروز میخواستم یک فایل pdf بفرستم مجبور شدم فایل رو ده تکه کنم تا ارور حجم بالا رفع بشه
کاوه تقی پور
در کشور های پیشرفته شبکه ملی اطلاعات عملا در کنار اینترنت جهانی میتواند باعث پیشرفت اپلیکیشن های داخلی شود اما متاسفانه در ایران مسعولان عزیز طبق روال همیشه اینترنت ملی رو بهانه ای برای قطع اینترنت بین الملل قرار دادند و پیام رسان های داخلی در این ایام نشان دادند چقدر کند ناقص و کپی عقب افتاده ای از تلگرام و سایرین هستند
حسین
بنظرم تنها دلیل ساخت ایتا و ذره بین و اینچیزا بودجه گرفتن یک عده سودجو هست. میلیونها دلار خرج اینا شد ولی حتی نمیتونن یک هواشناسی رو پیدا کنن تو سرچ. بنظرم یک دانشجوی ساده بدون هیچ هزینه میتونست خیلی رایگان ذره بین و گردو بسازه.
علی
جایگزین های داخلی بیشتر به زباله دان شبیهن تا به یک پیام رسان
یه پیام باید چندبار بفرستی تا ارسال بشه چه برسه به عکس یا فیلم
دیروز تو بیمارستان بودم پرستار برای بررسی سی تی و ام ار ای با گوشیش ازطریق ایتا نتونست یه کلیپ وند ثانیه ای برای متخصص ارسال کنه.
اینه پیام رسانهایی ک میلیاردها از جیب مردم هزینه برداشتن و هیچ فایده ای برای مردم نداشتن.
فقط بلدین با تحمیل خواسته هاتون بیت المال به باد بدید.
قدیر
تو رو خدا اسمارو ببین ذره بین و گردو 🤣🤣🤣🤣🤣🤣🤣🤣🤣🤣🤣
ایشی شیخ زاکی
از شانس بدمون‌ امروز تعطیله و مسئول وصل کردن سایت ها رفته جوج بزنه. وگرنه چت جی پی تی رو امروز باید وصل میکرد. تا فردا باید صبر کنیم🙄
"
سید مگه بوتیکه جمعه ها تعطیل باشه سی ثانیه دست از کار بکشن تمام زیرساخت و رادار هارو میزنن😂
کنجدی
نمیدونم چقدر تاثیر داره ولی قبلا که به پروکسی های قدیمیم روشن میکردم up و down رو صفر نشون میداد ولی امروز داره برای up شماره میندازه
پسته
حالا چرا اسمش رو گذاشتن گردو؟ آواکادو که بهتر بود. شیک هم هست
آرتمیس
گوگل چبزی بالا نمیاره حتی قبلا اخبار روز داشت الان هیچی این فریبه لطفا سیتنای عزیز پیگیری کنید این چه مدل وصل کردنی بود؟
وحید
دوست عزیز گوگل کامل دسترسیش باز نشده الان فقط یه وایت لیست هست دسترسی داری به یسری از سایت ها
حسین
نگاه به اینترنت نباید سطحی و محدود به پیام‌رسان‌هایی مثل تلگرام ، واتس‌اپ و... باشد که تصور شود با نمونه‌های داخلی مثل ایتا جایگزین می‌شوند. اینترنت یک شبکه جهانیِ به‌هم‌پیوسته است و مفهوم "جایگزین" در آن معنایی ندارد. هر سرویسی کارکرد منحصربه‌فرد خود را دارد؛ مثلاً وقتی مایکروسافت از دسترس خارج شود، هیچ سایت دیگری نمی‌تواند خدمات تخصصی آن را ارائه دهد. یا در مورد ایمیل، چطور می‌توان گفت چون "میل‌فا" وجود دارد، دیگر نیازی به "جیمیل" نیست؟ فایلی که سال گذشته در جیمیل برای من ارسال شده، فقط در همان‌جا در دسترس است و میل‌فا دسترسی به دیتای جیمیل ندارد! (یا برعکس، ایمیلی که قبلا در میل‌فا ارسال شده چه ربطی به جیمیل دارد ؟ یا چه ربطی به یاهو دارد ؟)
در دنیای برنامه‌نویسی هم همین‌طور است؛ یک توسعه‌دهنده برای دریافت پکیج‌ها و کتابخانه‌ها، دستورات را مستقیماً به مخازن اصلی زبان‌هایی مثل پایتون یا فریم‌ورک‌هایی نظیر لاراول ، دات‌نت و... می‌فرستد. این‌ها مراجع جهانی هستند و هیچ نسخه جایگزینی نمی‌تواند نقش سایت اصلی آن‌ها را ایفا کند.
ماریو
افراد دارای خط سفید خودشون از پلتفرم های بومی و داخلی استفاده نمیکنن ولی به مردم میگن شما اونجا باشید! اصلا پدیده خط سفید و اینترنت طبقاتی برای همین شکل گرفته خودشون هم تحمل پلتفرم های داخلی رو ندارن !!
شهروند
آقا هیچکس اپلیکیشن بومی نمی‌خواد خیالتون راحت،اینترنت رو وصل کنید کار داریم،زندگی داریم
افسرده
واقعا آشغال هستند این به اصطلاح "جایگزین" که میگن. همین پیامرسانای خودشون دائما قطع میشه و با اعصاب آدم بازی میکنه‌.
در جستجوی نت
سیکارت سفید خودشون و بگیرند ۲۴ساعت با همین اپهای داخلی کار کنند اون موقع هر چی گفتند قبوله
عجب گیری کردیم
نگین
از ساعت ۸ صبح تا ۹:۳۰ یه بلایی سر نت اومده بود چون اختلالای رادار ابراروان توی دیتاسنترای داخلی کلا رفع شده بود🫠و مثل تایم نرمالی که نتا وصل بوده شده بوده
امروز هم احتمالا یچیزایی وصل بشه …
FOR IRAN
سوال اینجاست چرا دوباره اختلال برگشته احساس میکنم اصلا قط و وصل کردن نت ربطی به این رادار نداره😂
نگین
😂😂دقیقا برگشته اختلال
فکر کنم پشیمون شدن :))

افزودن دیدگاه جدید