الگوی جدید اختلال اینترنت در ایران؛ فیلترینگ هوشمند، ناپایداری هدفمند و تفاوت دسترسی کاربران

به گزارش سیتنا، بررسی جدیدترین گزارش‌های کاربران و مشاهدات فنی طی امروز یکشنبه ۱۲ بهمن ماه نشان می‌دهد که اختلال اینترنت در ایران دیگر صرفاً به کندی یا قطع مقطعی محدود نیست، بلکه نشانه‌هایی از اعمال محدودیت‌های هوشمند و لایه‌ای در شبکه دیده می‌شود. در حال حاضر، برخی پروتکل‌های پرکاربرد مانند HTTPS و QUIC با اختلال مواجه شده‌اند، در حالی‌ که اتصال‌های پایه همچنان برقرار بوده است؛ الگویی که از به‌کارگیری فیلترینگ عمیق و هدفمند حکایت دارد.

از سوی دیگر، تفاوت محسوسی میان اینترنت همراه و اینترنت ثابت گزارش شده است. اینترنت موبایل، به‌ویژه در شبکه‌های 4G، ناپایدارتر از اینترنت ثابت بوده و کاربران ADSL و VDSL در برخی مناطق اتصال پیوسته‌تری را تجربه کرده‌اند. این موضوع نشان‌دهنده اعمال سیاست‌های متفاوت بر اپراتورهای مختلف است.

همچنین در ساعات کم‌مصرف شب تا بامداد، برخی کاربران از بهبود موقت دسترسی به اینترنت بین‌الملل خبر داده‌اند؛ دسترسی‌ای که با آغاز ساعات پرترافیک روز دوباره محدود شده است. این الگو به «مدیریت ترافیک زمانی» شباهت دارد، نه رفع کامل اختلال.

نکته قابل‌توجه دیگر، تمرکز اختلال‌ها بر سرویس‌های کاری و زیرساختی است. دسترسی به سرویس‌های ابری، مخازن کدنویسی، ابزارهای توسعه نرم‌افزار و ایمیل‌های خارجی بیش از شبکه‌های اجتماعی دچار مشکل شده است؛ موضوعی که فعالیت فریلنسرها، شرکت‌های فناوری و کسب‌وکارهای آنلاین را مستقیماً تحت تأثیر قرار داده است.

در همین حال، کاربران VPN نیز از الگوی تازه‌ای از محدودیت خبر می‌دهند؛ اتصال‌ها برقرار می‌شوند اما پس از چند دقیقه به‌طور ناگهانی قطع می‌شوند، بدون آن‌که مسدودسازی کامل یا بلاک IP رخ دهد. این ناپایداری پی‌درپی، نشانه کنترل هوشمند ارتباطات به‌جای فیلترینگ سنتی است.

با وجود این تحولات، تا امروز اطلاع‌رسانی رسمی شفافی درباره علت اختلال‌ها یا زمان بازگشت کامل اینترنت به وضعیت عادی منتشر نشده؛ سکوتی که گمانه‌زنی‌ها درباره تداوم یا ساختاری شدن این نوع محدودیت‌ها را افزایش داده است.

در همین حال، وزیر ارتباطات در گفت‌وگو با ایلنا گفت:‌ اینترنت هنوز به شرایط قبل از هفدهم و هجدهم دی‌ماه بازنگشته‌ و همه تلاش ما این است که به آن شرایط بازگردیم. 

انتهای پیام