به گزارش سیتنا، محققان این ساختارهای عجیب را در حالی مشاهده کردند که مریخنورد کنجکاوی به آرامی در حال بالا رفتن از دره گراند، درهای وسیع که از میان کوه شارپ مریخ میگذرد، بود.
اگرچه وجود سوراخهای کوچک در سیارهای که تا این حد تحت تأثیر برخورد شهابسنگها قرار گرفته، غیرمعمول نیست، دانشمندان میگویند که هیچ ایدهای از چگونگی شکلگیری این گودالهای خاص ندارند.
برخلاف سایر سوراخهای یافت شده در مریخ، سوراخهایی که در سنگ بستر دره گراند پراکنده شدهاند، پهن، کمعمق و «برخلاف هر چیزی که در گذشته دیدهایم» هستند.
دکتر میشل مینیتی، معاون محقق اصلی MAHLI، در یک پست وبلاگ نوشت: «پس از ۱۴ سال حضور کنجکاوی در سطح مریخ، مریخ همچنان غافلگیرکننده است.»
او افزود: «آنها یک معمای جدید و خوشایند در مورد فرآیندهایی بودند که بر این بخش خاص از سنگها تأثیر گذاشتهاند.»
هم در زمین و هم در مریخ، سوراخهای کوچک ساییده شده در سنگ بستر، کشفی نسبتاً رایج هستند.
این سوراخها معمولاً زمانی تشکیل میشوند که یک سنگریزه یا توده نفوذی سخت در بستری از سنگ نرمتر گیر میکند.
وقتی این تودههای نفوذی مقاوم در نهایت از سنگ نرمتر اطراف خود جدا میشوند، ردپای کوچکی از خود به جا میگذارند.
با این حال، دانشمندان ناسا وقتی هیچ یک از نشانههای عادی این فرآیند آشنا را کشف نکردند، مبهوت شدند.
دکتر مینیتی نوشت: «گودالهای این هفته بسیار وسیعتر و کمعمقتر از ویژگیهای گذشته بودند و با اشیاء آشکاری که زمانی در گودالها بودند، همراه نبودند.»
به مریخنورد کنجکاوی دستور داده شد تا از تصویرگر لنز دستی مریخ (MAHLI) برای عکاسی از گودالها از فاصله نزدیک استفاده کند.
در همین حال، دوربین Mastcam مجموعهای از تصاویر همپوشانی از زمین اطراف گرفت.
این تصاویر با ترکیب، به دانشمندان این امکان را میدهد که یک نقشه سهبعدی کامل از گودالها تهیه کنند و شکل و عمق آنها را اندازهگیری کنند.
پژوهشگران امیدوارند که این بررسیها بتواند چگونگی شکلگیری و پراکندگی این حفرههای اسرارآمیز در دامنههای «کوه شارپ» را روشن سازد.
شاید این حفرهها ناشی از ویژگی غیرمعمول سنگهای پیرامونی، فرآیند فرسایشی ناشناختهای در گذشته، یا عاملی کاملاً متفاوت باشند.
با این حال، انجام چنین پژوهشی زمانبر است و دانشمندان در حال حاضر هیچ اطلاعی از نحوه تشکیل این حفرهها ندارند.
البته این حفرهها تنها معمایی نبودند که کاوشگر «کنجکاوی» (Curiosity) در این بخش از کوه مریخی با آن مواجه شد.
پژوهشگران همچنین متوجه تغییرات ظاهری سریعی میان لایههای مجاور بستر سنگی شدند؛ از جمله نواحی خاکستری و سختی که در برابر فرسایش، رفتاری متفاوت از محیط اطراف خود نشان میدهند.
به گمان ناسا، این پدیده میتواند نشانهای از تغییرات سریع در شرایطی باشد که میلیونها یا حتی میلیاردها سال پیش، منجر به تشکیل این لایههای سنگی شده است.
دستور نمونهبرداری و تحلیل شیمیایی این لایههای غیرمعمول به کاوشگر کنجکاوی داده شد، اما تکمیل تحلیلهای بعدی نیازمند زمان بیشتری است.
دانشمندان بهویژه به این بخش از سطح مریخ علاقهمندند، زیرا بررسی آن میتواند اسرار گذشتههای دور «سیاره سرخ» را آشکار سازد.
گمان میرود که دهانه «گیل» (Gale Crater) حدود سه میلیارد سال پیش، در پی برخورد یک سیارک عظیم با سطح مریخ شکل گرفته باشد.
در مرکز این دهانه، کوه «شارپ» (Mount Sharp) قرار دارد که ارتفاع آن به حدود ۳.۴ مایل (۵.۵ کیلومتر) بالاتر از کف دهانه گیل میرسد.
به گفته ناسا، لایههای رسوبی این کوه همچون «کتابی تاریخی با فصلهای پیاپی» هستند که شرایط محیطیِ حاکم در زمان تهنشین شدن هر لایه را ثبت کردهاند.
نکته هیجانانگیزتر اینکه کارشناسان معتقدند دهانه گیل پس از شکلگیری، مملو از آب بوده و سپس در دورهای از گذشته خشک شده است.
از این رو، دانشمندان بر این باورند که این دهانه میتواند یکی از بهترین مکانها برای یافتن شواهدی از حیات باشد؛ حیاتی که احتمالاً در دوران گذشته و زمانی که مریخ سیارهای گرم و مرطوب بوده، وجود داشته است.
انتهای پیام