عرضه ورق داخلی چگونه از ارزبری بیش از ۶۰۰ میلیون دلاری جلوگیری کرد؟
به گزارش سیتنا، بررسی دادههای معاملاتی پنجماهه نخست سال ۱۴۰۵ نشان میدهد فولاد مبارکه یکمیلیون و ۲۶۰ هزار و ۶۰۰ تن انواع ورق گرم شامل ورق گرم HR، ورق خودرو و ورق مورد نیاز نوردکاران را در بورس کالا عرضه کرده است.
از مجموع این عرضه، برای ۹۴۴ هزار و ۴۶۰ تن تقاضای مؤثر و قرارداد ثبت شده است. همچنین، عمده عرضهها با قیمت پایه ۸۵۰ هزار ریال به ازای هر کیلوگرم انجام شده و این رقم در اواخر مردادماه به حدود ۸۷۰ هزار ریال رسیده است.
این آمار که در گزارش منتشرشده به نقل از مدیریت ارتباطات فولاد مبارکه نیز درج شده، نشان میدهد حجم عرضه ورق گرم در پنجماهه نخست سال، حدود ۳۱۶ هزار تن بیشتر از میزان تقاضای مؤثر بوده است. بنابراین، بازار در این دوره با کمبود عرضه مواجه نبوده و بخشی از محصولات عرضهشده نیز بدون تقاضای متناظر باقی مانده است.
فاصله معنادار قیمت داخلی و وارداتی
بر اساس اطلاعات ارائهشده از بازار، قیمت ورق گرم چین حدود ۵۵۰ دلار به ازای هر تن برآورد میشود. البته شاخص قرارداد ورق گرم صادراتی چین در بورس فلزات لندن، بسته به سررسید معامله، قیمتهایی در محدوده ۵۰۰ دلار را نیز نشان میدهد؛ موضوعی که بیانگر نوسان قیمت جهانی و ضرورت توجه به زمان، کیفیت، ضخامت و شرایط تحویل محصول است.
به گزارش سیتنا، قیمت فوب چین، هزینه نهایی واردات ورق به ایران نیست. هزینه حمل دریایی، بیمه، نقلوانتقال پول، تخلیه و بارگیری و ریسکهای ناشی از محدودیتهای تجاری باید به قیمت مبدأ اضافه شود. برآورد فعالان این بازار نشان میدهد بهای ورق وارداتی در بندرعباس میتواند به حدود ۶۵۰ تا ۶۶۰ دلار در هر تن برسد. هزینه انتقال محصول از بندرعباس به واحدهای صنعتی نیز جداگانه محاسبه میشود.
با احتساب نرخ حدود دو میلیون و ۲۲۰ هزار ریالی دلار در بازار آزاد در دوازدهم شهریورماه ۱۴۰۵، ارزش ریالی هر تن ورق وارداتی با قیمت ۶۵۰ دلار، حدود یک میلیارد و ۴۴۰ میلیون ریال و با قیمت ۶۶۰ دلار، نزدیک به یک میلیارد و ۴۷۰ میلیون ریال خواهد بود. این ارقام هنوز هزینه حمل داخلی، تعرفه، انبارداری و تأمین مالی را در بر نمیگیرد.
در مقابل، قیمت پایه هر تن ورق داخلی با نرخ ۸۷۰ هزار ریال برای هر کیلوگرم، حدود ۸۷۰ میلیون ریال است. بر این اساس، بهای ریالی ورق وارداتی در بندرعباس، پیش از اضافه شدن هزینه انتقال داخلی و سایر مخارج، حدود ۶۶ تا ۶۹ درصد بیشتر از قیمت پایه ورق داخلی خواهد بود.
برآورد ارزبری بر اساس حجم معاملهشده
برای محاسبه اثر واقعی تولید داخلی بر کاهش ارزبری، باید میان «حجم عرضهشده» و «حجم دارای تقاضای مؤثر» تفاوت قائل شد. اگر کل عرضه یکمیلیون و ۲۶۰ هزار و ۶۰۰ تنی با واردات جایگزین میشد، با فرض قیمت ۶۵۰ تا ۶۶۰ دلار در هر تن، حدود ۸۱۹ تا ۸۳۲ میلیون دلار ارز نیاز بود.
با این حال، ظبق بررسی های سیتنا، چون برای ۹۴۴ هزار و ۴۶۰ تن قرارداد و تقاضای مؤثر ثبت شده، این میزان مبنای محتاطانهتر و دقیقتری برای محاسبه نیاز واقعی بازار است. واردات همین حجم ورق، با قیمت تحویل ۶۵۰ تا ۶۶۰ دلار، حدود ۶۱۴ تا ۶۲۳ میلیون دلار منابع ارزی نیاز داشت.
به این ترتیب، تأمین میزان معاملهشده از محل تولید داخل، در پنجماهه نخست سال از شکلگیری نیاز ارزی بیش از ۶۰۰ میلیون دلاری جلوگیری کرده است. متوسط ماهانه این نیاز ارزی نیز حدود ۱۲۳ تا ۱۲۵ میلیون دلار برآورد میشود.
اگر کل عرضه انجامشده مبنای محاسبه قرار گیرد، ظرفیت جایگزینی واردات بهطور متوسط معادل ۱۶۴ تا ۱۶۶ میلیون دلار در ماه خواهد بود. بنابراین، رقم «حدود ۱۵۰ میلیون دلار در ماه» را میتوان برآوردی میان ظرفیت کل عرضه و تقاضای مؤثر بازار دانست؛ اما برای بیان صرفهجویی ارزی تحققیافته، رقم مبتنی بر حجم معاملهشده، قابلدفاعتر است.
تولید داخلی؛ فراتر از یک مقایسه قیمتی
ورق گرم ماده اولیه صنایع مهمی همچون خودروسازی، قطعهسازی، لوازم خانگی، لوله و پروفیل و تجهیزات صنعتی است. وابستگی این صنایع به واردات، آنها را در برابر نوسان نرخ ارز، افزایش کرایه حمل، محدودیت نقلوانتقال پول و تأخیر در تحویل آسیبپذیر میکند.
تولید داخلی ورق، علاوه بر کاهش قیمت تمامشده، زمان دسترسی صنایع به مواد اولیه را کوتاهتر و ریسک توقف خطوط تولید را کمتر میکند. از این منظر، اثر عرضههای فولاد مبارکه را نباید صرفاً در اختلاف قیمت داخلی و خارجی خلاصه کرد؛ کاهش ارزبری، حفظ امنیت زنجیره تأمین و جلوگیری از انتقال شوکهای خارجی به صنایع پاییندستی، بخش دیگری از آثار این تولید است.
مقایسه دادهها نشان میدهد واردات ورق گرم در شرایط کنونی نهتنها به منابع ارزی قابلتوجهی نیاز دارد، بلکه با احتساب هزینههای جانبی، محصولی گرانتر را در اختیار صنایع داخلی قرار میدهد. در چنین شرایطی، عرضه مستمر ورق تولید داخل نقشی تعیینکننده در کنترل هزینه تولید و کاهش وابستگی صنعتی کشور ایفا میکند.
انتهای پیام