سرمایه‌گذاری در حوزه دانش‌بنیان، سرمایه‌گذاری برای آینده ایران است

حسین افشین
معاون علمی رئیس‌جمهور، تأکید کرد: با وجود سهم کمتر از یک‌درصدی بودجه معاونت علمی از بودجه کشور، اثرگذاری این نهاد در کاهش ارزبری، تقویت اقتصاد دانش‌بنیان و توسعه فناوری‌های آینده‌ساز قابل توجه است، لذا هر کسی که بخواهد برای آینده ایران برنامه‌ریزی کند، باید در حوزه دانش بنیان سرمایه‌گذاری کند.

به گزارش سیتنا، نشست حسین افشین معاون علمی رئیس‌جمهور با سید شمس‌الدین حسینی رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی و دیگر اعضای این کمیسیون، عصر نهم دی‌ماه به میزبانی معاونت علمی برگزار شد.

در این نشست، حسین افشین با بیان اینکه تلاش دارد تصویری ساده و روشن از آنچه در معاونت علمی رخ می‌دهد ارائه کند، گفت: اگر بودجه سال ۱۴۰۴ را مبنا قرار دهیم، بودجه عمومی کشور حدود شش هزار همت و بودجه کل حدود دوازده هزار همت است، در حالی که بودجه معاونت علمی تنها حدود نیم درصد از بودجه عمومی و حدود سه‌دهم درصد از بودجه کل کشور را شامل می‌شود و حتی به یک درصد هم نمی‌رسد، اما اثربخشی این معاونت بسیار فراتر از این سهم محدود است.

وی با تأکید بر اینکه معاونت علمی را «معاونت آینده» می‌داند، تصریح کرد: هر کسی که بخواهد برای آینده ایران برنامه‌ریزی کند، باید در این حوزه سرمایه‌گذاری کند.

افشین با اشاره به صادرات محصولات دانش‌بنیان افزود: صادرات مستقیم محصولات دانش‌بنیان حدود ۶۰۰ میلیون دلار است و شرکت‌های دانش‌بنیان کشور در مجموع سالانه حدود ۲.۷ میلیارد دلار صادرات دارند که شاید عدد بزرگی به نظر نرسد، اما نکته مهم نقش این شرکت‌ها در کاهش ارزبری است.

معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به حوزه دارو و تجهیزات پزشکی بیان کرد: امروز کشور سالانه حدود ۲.۵ میلیارد دلار برای دارو و تجهیزات پزشکی هزینه می‌کند، در حالی که اگر شرکت‌های دانش‌بنیان داخلی نبودند، این رقم به ۱۰ تا ۱۲ میلیارد دلار می‌رسید. علاوه بر این، بسیاری از داروها با تولید داخلی و تأیید سازمان غذا و دارو، با کیفیت مشابه نمونه خارجی و با قیمتی به‌مراتب پایین‌تر در دسترس بیماران قرار گرفته‌اند، به‌گونه‌ای که دارویی با قیمت خارجی حدود یک میلیارد تومان، امروز با تولید داخلی حدود ۱۰ میلیون تومان عرضه می‌شود و این موضوع هم به نفع مردم و هم به نفع نظام بیمه‌ای کشور است.

افشین با بیان اینکه همین منطق در حوزه‌های دیگر از جمله تجهیزات مکانیکی، صنایع اقتدارآفرین و تجهیزات خاص نیز حاکم است، تأکید کرد: با بودجه‌ای اندک، اتفاقات بزرگی در حوزه رفاه مردم، کنترل ارزبری و تقویت اقتدار کشور در حوزه‌های مختلف، از جمله نظامی و غیرنظامی، در حال رخ دادن است.

وی در ادامه به تغییر رویکرد معاونت علمی در حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان اشاره کرد و گفت: به‌جای حرکت جزیره‌ای شرکت‌ها، رویکرد زنجیره‌ای را دنبال کرده‌ایم و شرکت‌های پیشران بزرگ را محور قرار داده‌ایم تا شرکت‌های توسعه‌دهنده و دانش‌بنیان در قالب زنجیره ارزش فعالیت کنند و بازار و کاربرد مشخص داشته باشند.

معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به تجربه اقتصاد دریا محور توضیح داد: کشور ظرفیت ایجاد ۳۵ هزار تن ماهی در قفس را فراهم کرده، اما تنها از حدود پنج هزار تن آن استفاده شده است، زیرا زنجیره بالادستی از جمله تأمین نوزاد ماهی و خوراک به‌درستی شکل نگرفته بود. به همین دلیل با ایجاد هلدینگ و تکمیل زنجیره و استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان، نگاه جامع‌تری به این حوزه اعمال شده است.

افشین با ارائه آمارهای اقتصادی گفت: سهم شرکت‌های دانش‌بنیان از تولید ناخالص داخلی حدود ۲.۹ درصد، یعنی نزدیک به سه درصد است، در حالی که طبق قانون برنامه هفتم توسعه باید به حدود هفت درصد برسد.

همچنین سهم اقتصاد دیجیتال از GDP حدود ۴.۹ درصد است که باید تا پایان برنامه به ۱۰ درصد افزایش یابد. وی تأکید کرد: تحقق این اهداف نیازمند اصلاح نگاه‌ها، به‌ویژه در حوزه اقتصاد دیجیتال و پلتفرم‌هاست، چرا که پلتفرم‌ها کارفرما نیستند بلکه نقش واسط و به‌هم‌رسان را ایفا می‌کنند و باید تعاریف بین‌المللی آن‌ها در نظام مقرراتی و بورسی کشور پذیرفته شود.

معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به چالش‌های ورود پلتفرم‌ها به بورس، گفت: نگاه‌های حسابداری و بورسی باید متناسب با ماهیت اقتصاد دیجیتال اصلاح شود و مجلس و کمیسیون اقتصادی می‌توانند با ایجاد مسیرهای سبز، به ورود این شرکت‌ها به بازار سرمایه کمک کنند.

افشین در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت علمی کشور پرداخت و اظهار داشت: رشد علمی کشور در سال ۱۴۰۲ به منفی ۵/۷ درصد رسید که وضعیت مطلوبی نیست، هرچند در سال ۱۴۰۳ بخشی از این روند جبران شده است. وی فرسودگی تجهیزات آزمایشگاهی دانشگاه‌ها و پایین بودن حقوق اعضای هیئت علمی را از موانع جدی جهش علمی دانست و تأکید کرد: بدون جهش علمی، فناوری پایدار شکل نمی‌گیرد.

وی با اشاره به سرمایه‌گذاری‌های انجام‌شده در حوزه‌های هوش مصنوعی و کوانتوم گفت: در حالی که کشورهای مختلف ده‌ها میلیارد دلار برای زیرساخت‌های هوش مصنوعی هزینه کرده‌اند، ایران نیز با صرف حدود ۱۰۰ میلیون دلار، ظرفیت پردازشی کشور را تا پایان سال به حدود ۱۰۰ پتافلاپس افزایش داده و زیرساختی حداقل برای پنج سال آینده ایجاد کرده است. آموزش یک میلیون دانش‌آموز، توانمندسازی معلمان، تقویت هسته‌های پژوهشی دانشگاهی و تدوین سرفصل‌های آموزشی هوش مصنوعی از دیگر اقدامات انجام‌شده در این حوزه است.

معاون علمی رئیس‌جمهور با اشاره به استفاده از ابزارهای نوین مالی تصریح کرد: قانون جهش تولید دانش‌بنیان و قانون تأمین مالی را از قانون جهش تولی دانش‌بنیان مترقی‌تر می‌بینم اما با این حال، هنوز از ظرفیت‌های آن‌ها به‌طور کامل استفاده نشده است.

وی از انتشار ۱۰۰ همت اوراق توسعه فناوری در سال جاری خبر داد و با تشریح نمونه‌هایی از تأمین مالی پلتفرم‌محور، بر ضرورت توسعه مدل‌های مالی نوآورانه برای رشد اکوسیستم دانش‌بنیان تأکید کرد.

افشین با اشاره به شکنندگی زیست‌بوم فناوری کشور افزود: در بحران‌های اخیر، از جمله جنگ ۱۲ روزه، معاونت علمی با حمایت پنج همتی از صندوق نوآوری و شکوفایی مانع فروپاشی بخش بزرگی از این زیست‌بوم شد و این حمایت‌ها نقش حیاتی در حفظ شرکت‌های بزرگ و متوسط دانش‌بنیان داشت.

وی در پایان با تأکید بر اهمیت فناوری‌های نوظهور، به‌ویژه کوانتوم، گفت: اقتدار آینده کشور در حوزه کوانتوم رقم خواهد خورد و توسعه ارتباطات، حسگرها و محاسبات کوانتومی نیازمند زیرساخت‌های آزمایشگاهی است. بر همین اساس، راه‌اندازی سه آزمایشگاه کوانتوم تا پایان سال در دستور کار قرار داریم.

افشین همچنین از افزایش بودجه بنیاد علم ایران و بنیاد ملی نخبگان با استفاده از منابع معاونت علمی خبر داد و تأکید کرد: نگهداشت نخبگان و تقویت پژوهش، ضرورتی راهبردی برای آینده کشور است.

انتهای پیام


Source URL: https://www.citna.ir/news/330743/سرمایه‌گذاری-حوزه-دانش‌بنیان،-سرمایه‌گذاری-آینده-ایران